Noorwegen staat al lang bekend om zijn dramatische landschappen en ruige kustlijnen. Nu krijgt een van Europa’s meest ambitieuze infrastructuurprojecten vorm onder die iconische waterwegen.
De Rogfast-tunnel, die momenteel in aanbouw is in West-Noorwegen, wordt na voltooiing ’s werelds langste en diepste onderzeese wegtunnel.
Met een lengte van 26,7 kilometer en een diepte van 390 meter onder de zeespiegel, is Rogfast – een afkorting voor Rogaland fixed link – klaar om het vervoer in dit deel van het land te transformeren.
Na voltooiing zal het project een directe, veerbootvrije wegverbinding bieden tussen de steden Stavanger en Bergen, waardoor de reistijd met maximaal 40 minuten wordt verkort.
Een belangrijke schakel aan de westkust van Noorwegen
Rogfast maakt deel uit van de snelweg E39, een vitale transportcorridor die langs de westkust van Noorwegen loopt en belangrijke steden met elkaar verbindt, waaronder Kristiansand, Stavanger, Haugesund en Bergen.
Deze regio wordt gekenmerkt door fjorden en eilanden, die traditioneel een reiscomplex over land hebben gemaakt, waardoor talloze veerovertochten nodig zijn.
Door een van de langste en meest tijdrovende van deze veerbootverbindingen te verwijderen, zal Rogfast een meer naadloze reis creëren voor zowel vracht, forenzen als toeristen.
Het project zal naar verwachting de economische ontwikkeling ondersteunen, de transportkosten voor de industrie verlagen – met name visproducenten – en de toegankelijkheid in de hele regio verbeteren.
Volgens de Noorse wegenautoriteit zullen naar verwachting tegen 2053 maar liefst 13.000 voertuigen per dag de tunnel gebruiken. Het is het eerste grote project binnen het veerbootvrije programma van Noorwegen voor de snelweg E39.
Een technische bijzonderheid onder de zee
In tegenstelling tot projecten op vergelijkbare schaal elders in Europa, wordt Rogfast door massief gesteente geboord en gestraald in plaats van gebouwd met behulp van geprefabriceerde tunnelelementen.
Deze methode, hoewel uitdagend, is er een die Noorwegen heeft verfijnd door tientallen jaren ervaring met tunnelbouw. Het land heeft al ongeveer 40 onderzeese wegtunnels, waardoor het wereldwijd toonaangevende expertise heeft op dit nichegebied.
Projectmanager Oddvar Kaarmo van de Norwegian Public Roads Administration legde de aanpak uit: “Je reist door massief gesteente… onze regelgeving vereist 50 meter rots tussen de tunnel en de zee erboven. Dat geeft ons duurzaamheid en veerkracht onder waterdruk.”
De tunnel zal bestaan uit twee buizen – één voor elke richting van het verkeer – met veiligheidsloopbruggen en toegangspunten voor noodgevallen die evacuatie van de ene buis naar de andere mogelijk maken in geval van incidenten zoals brand.
Het hele project zal naar verwachting ongeveer 25 miljard Noorse kronen kosten (ongeveer € 2,2 miljard).
Een rotonde 260 meter onder de zee
Een van de meest opmerkelijke ontwerpelementen is de verbinding van de tunnel met Kvitsøy, de kleinste gemeente van Noorwegen.
De tunnel zal een uitloper naar het eiland bevatten, bereikbaar via twee rotondes op 260 meter onder de zeespiegel – waarvan wordt aangenomen dat dit de eerste keer is dat dit soort tunnelovergangen op zo’n manier is gebouwd.
De rotondes zorgen ervoor dat het verkeer kan blijven stromen, zelfs tijdens onderhouds- of noodsluitingen in een van de hoofdtunnels. “We kunnen de tunnel nog steeds uitvoeren door één pijpleiding en verkeer in elke richting in één pijplijn te gebruiken”, zei Kaarmo.
Vertragingen, kostenstijgingen en herziene plannen
Rogfast is niet zonder uitdagingen geweest. Oorspronkelijk goedgekeurd in 2017, kreeg het project te maken met kostenoverstredingen en biedproblemen die in 2019 een pauze dwongen.
Een volledige beoordeling leidde tot een nieuw plan en verhoogde overheidsfinanciering. Het totale budget steeg met ongeveer NOK 8 miljard. De bouw werd hervat vanaf 2021, met contracten ondertekend tussen 2022 en 2024 voor de noordelijke, zuidelijke en centrale delen van de tunnel.
Vanaf eind 2023 was er aanzienlijke vooruitgang geboekt, waarbij het stralen en opgraven op meerdere punten langs de route in volle gang was. Ondanks de rotsachtige start ligt het project nu op schema voor voltooiing in 2033.
Een boost voor toerisme, industrie en dagelijks leven
Eenmaal geopend, zal Rogfast naar verwachting een grote impact hebben op zowel lokaal als nationaal niveau. Forenzen in de gebieden Stavanger en Haugesund zullen kortere reistijden zien en vrachtexploitanten zullen profiteren van meer voorspelbare bezorgroutes.Toerisme zou ook een boost kunnen krijgen. Bergen, al een van de meest bezochte steden van Noorwegen, wordt vanuit het zuiden beter bereikbaar over de weg. Dit zou nieuwe roadtriproutes kunnen openen voor toeristen die de fjordregio verkennen.
Kaarmo gelooft dat de nieuwe infrastructuur meer bezoekers zou kunnen aanmoedigen om ook andere delen van de westkust te verkennen: “Hoogstwaarschijnlijk zullen de toeristen ook nog meer oog krijgen voor dit deel van Noorwegen dan vandaag.”
Wanneer gaat Rogfast open?
Als alles volgens plan verloopt, gaat de tunnel in de zomer van 2033 open voor het verkeer. Eenmaal voltooid, zal Rogfast niet alleen een essentieel onderdeel van de transportinfrastructuur zijn, maar ook een showcase van Noorse techniek en vindingrijkheid onder de Noorse fjordregio.
Bron: ifeinnorway.net
